Ruim 20.000 leugens uit de mond van een gek

Maar de ‘deplorables’ hangen aan z’n lippen.

Wie zijn de mensen die een persoon aanhangen die overduidelijk lijdt aan een psychische stoornis en die op dit moment al meer dan 20.000 aantoonbare leugens heeft verspreid sinds zijn aantreden als president van Amerika?

Dit zijn zelf natuurlijk ook mensen die het niet erg nauw nemen met de waarheid en waarvan sommigen waarschijnlijk zelf last hebben van een persoonlijkheidsstoornis, al valt dit niet snel op, omdat hun aantal groot is.

Wat als je van huis uit bent geïndoctrineerd met het idee van de traditionele verzoeningsleer? Die leer gaat zo: Jezus’ dood bracht genoegdoening voor de schuld van de mensen. Hij betaalde de prijs voor onze zonden. Met deze uitruil zorgde God ervoor dat de mensen met hem verzoend en daardoor gered konden worden. Dit staat bekend als de satisfactieleer en vormt een kernelement van het christelijk geloof.

Verzoening door voldoening; dit overduidelijk idiote verhaal is wat veel Amerikaanse ‘evangelicals’ nog steeds letterlijk geloven. Zij verdedigen het traditionele leerstuk met klem. Nooit kwam bij hen de vraag naar boven: waarom moest Jezus nou eigenlijk sterven? Waarom wilde God dat?

Als je de verzoeningsleer nooit als achterhaald en volkomen onwaarschijnlijk hebt afgewezen, dan sta je per definitie open voor nog meer onzin, ook in je huidige leven. Je bent bovendien gepokt en gemazeld in het aanvaarden van gezag van iemand die zomaar wat uitkraamt.

Als je als kind dagelijks bent geconfronteerd met bekende theologische uitspraken als ‘Christus droeg onze straf’, ‘Met zijn bloed betaalde Christus onze schuld’, dan is je brein op z’n minst geprepareerd om lariekoek als werkelijk te aanvaarden. Degene die deze onzin verspreiden zijn gezaghebbende figuren in je leven, te weten je eigen vader en moeder, en verder de leidende personen in hun omgeving die zij zelf als belangrijk zien.

Een buurjongetje van mij was in zijn jeugd orgeltrapper voor meneer pastoor en zijn kudde kritiekloze toehoorders. Aan de andere kant woonden buurjongetjes die lid waren van een evangelische gemeente. Al deze vriendjes – die ik aanvankelijk benijdde – kregen de leer van het bloedig kruisoffer nogal nadrukkelijk mee, vooral via de liedcultuur. In zekere zin was het elke zondag van het jaar voor hen ‘Goede Vrijdag’. Ze zongen steevast over het bloed van Jezus dat hen zou redden. Het leek net of ze meer belang hadden bij een dode Jezus dan bij een levende. En inderdaad, als je de obsessie met bloed en Jezus’ gewelddadige dood in de opwekkingsliederen bekijkt, is de kerk soms net een slachthuis.

Van die al te strakke orthodoxie namen mijn buurjongens op een gegeven moment afscheid. Zij begonnen in te zien dat Jezus meer was dan iemand die voor hun zonden was gestorven. Hij vertelde gelijkenissen en gaf wondertekens die juist over het leven gingen. Zij hebben het oude geloof in het kruis als het ware gekruisigd, zoals veel mensen in Nederland deden onder invloed van de secularisatie en het humanisme.

Maar het geloof in wonderen en andere onwaarschijnlijkheden werd in essentie niet aangetast! Ook voor de blinde aanvaarding van gezag – een krachtig figuur wiens woord niet in twijfel wordt getrokken – bleven ze een zwak houden. Hun predispositie voor onzin en de kritiekloze aanvaarding daarvan, bleef een hardnekkig overblijfsel van een christelijk-autoritaire opvoeding. De vrije geest kan onder zulke omstandigheden maar moeilijk worden opgewekt. In wezen raakten zij, al vroeg in hun bestaan, gehandicapt voor het leven.

Kortom: een gek vindt altijd wel een grotere gek die hem bewonderd. Het zou me niets verbazen als Trump toch weer gewoon de verkiezingen won. Dit ondanks z’n valse geblaat in het verkiezingsdebat van vannacht.